संपादकीय : NEET पेपर लीक — विद्यार्थ्यांच्या भविष्याशी खेळ थांबणार कधी?
देशातील सर्वात महत्त्वाच्या वैद्यकीय प्रवेश परीक्षांपैकी एक असलेल्या NEET परीक्षेच्या पेपर लीक प्रकरणाने संपूर्ण देश हादरला आहे. राजस्थान आणि नाशिक कनेक्शन समोर येणे, विद्यार्थ्यांनी लाखो रुपये देऊन प्रश्नपत्रिका विकत घेतल्याची कबुली देणे आणि तपासात मोठ्या रॅकेटचे धागेदोरे सापडणे ही अत्यंत गंभीर बाब आहे. ही घटना केवळ एका परीक्षेपुरती मर्यादित नसून देशातील संपूर्ण स्पर्धा परीक्षा व्यवस्थेवरील विश्वास डळमळीत करणारी आहे.
दरवर्षी लाखो विद्यार्थी दिवस-रात्र मेहनत करून NEET ची तयारी करतात. अनेक पालक आपल्या मुलांच्या शिक्षणासाठी कर्ज काढतात, कोचिंग क्लासेसवर लाखो रुपये खर्च करतात आणि मुलांचे भविष्य घडवण्यासाठी संघर्ष करतात. मात्र काही पैशासाठी परीक्षा प्रक्रियेलाच भ्रष्ट करणारे रॅकेट सक्रिय असतील, तर प्रामाणिक विद्यार्थ्यांच्या मेहनतीचे मूल्य काय उरते? हा प्रश्न आज प्रत्येक विद्यार्थ्याच्या मनात आहे.
या प्रकरणातील सर्वात धक्कादायक बाब म्हणजे प्रश्नपत्रिका सोशल मीडिया आणि डिजिटल माध्यमांतून सहजपणे फिरत असल्याचा आरोप. Telegram, WhatsApp आणि इतर प्लॅटफॉर्मच्या माध्यमातून पेपरची देवाणघेवाण होत असेल, तर परीक्षा सुरक्षेतील मोठी पोकळी स्पष्ट होते. आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर शिक्षणासाठी व्हायला हवा होता; मात्र त्याच तंत्रज्ञानाचा वापर गैरप्रकारांसाठी होत असल्याचे चित्र चिंताजनक आहे.
CBI आणि इतर तपास यंत्रणा कारवाई करत असल्या तरी केवळ आरोपींना अटक करून प्रश्न सुटणार नाही. स्पर्धा परीक्षांसाठी स्वतंत्र आणि पारदर्शक डिजिटल सुरक्षा यंत्रणा उभारणे, प्रश्नपत्रिका तयार करण्यापासून परीक्षा केंद्रांपर्यंत प्रत्येक टप्प्यावर कडक देखरेख ठेवणे आणि दोषींना कठोर शिक्षा देणे आवश्यक आहे. अन्यथा प्रत्येक वर्षी नवीन घोटाळे समोर येत राहतील आणि विद्यार्थ्यांचा व्यवस्थेवरील विश्वास कमी होत जाईल.
आज गरज आहे ती फक्त तपासाची नाही, तर संपूर्ण परीक्षा व्यवस्थेच्या पुनर्रचनेची. कारण एका पेपर लीकमुळे फक्त प्रश्नपत्रिका बाहेर जात नाही, तर लाखो विद्यार्थ्यांची स्वप्ने, मेहनत आणि भविष्य धोक्यात येते.
— अजय जाधव (मुख्य संपादक, प्रकाशपर्व न्यूज)
